Skip to main content

Kum 40 hnuah Capt. Laldawngliana ruhro phawrh a ni

ZORAM TODAY: Nimin May ni 23, 2018 (Nilaini) khan Mizoram buai laia ram tana nunna hlantu Capt. Laldawngliana ruang chu N. Khawdungsei-a an phumna atangin phawrh a ni a. Vawiin hian Mizo Hnam Run, Aizawlah phurh thlen a ni a. Luangmual-a Martarte Thlan-ah dah leh a ni ang. Capt. Laldawngliana ruang phawrhtute hi Ex-MNA Association te an ni a, N. Khawdungsei mipuite thahnem takte'n thlan an lai a, khaw chhungah amah thlahna hun ropui taka hman a ni bawk.

Capt. Laldawngliana, M/C No. 309, Mizo National Army, Saizahawla Battalion hi Upa Thanglianchhuna leh Pi K. Thakimi te fapa niin October ni 2, 1944 khan N. Khawdungsei khuaah a piang a. Unau paruk an ni a, an upat dan indawtin han dah ila:

1. Lallunghnemi (L) w/o Kaia (L), Chawnpui
2. Darrumvunga (L) h/o Vanlalengi (L), Sakawrdai
3. Upa R. Darthuama h/o Lalhlupuii (Nuchhungi) (L), Sakawrdai
4. Capt. Laldawngliana (L)
5. Upa Lalrammawia h/o Vanlalmuani, Sakawrdai
6. Lalenglawmi (L)

Laldawngliana hi naupang thangduang tak a ni a, naupan lai atang tawhin mi nunnem leh zaidam tak a ni. Palsang, Mizoram atanga pawl 4 a zawh hnuah Raspur, Assam atangin pawl 7 a zo leh a. Hemi hnu 1964 kum khan N. Khawdungsei khuaah zirtirtu hna a thawk a. Kum 1965 khan zirtirtu hna a thawh lai chu bansanin Assam Police-ah a tang a, hemi kum hi Mizorama MNF movement vung vanglai a ni.

Laldawngliana pawhin Assam Police a nihna chu kum 1965 September thla khan bansanin Mizoramah a lo haw a. March ni 1, 1966-a Mizoram zalenna puan a nih hnuah khan a hna a bansan chhan ang ngeiin rammu tura pen chhuakin Mizo National Army-ah a inpe ve ta a ni. A kal tur chu a nu K. Thakimi chuan, "I hna bansanin i kal ta sa sa a, Dawnga, nang chu zalenna hàwn lo chuan rawn haw ve suh aw..." tiin a thlahliam a ni.

MNF rammute Arakan atanga an rawn chhuah hnu, kum 1976-a India sawrkar nena inkahhaina (cease fire) an neih khan Capt. Laldawngliana chu Champhai bial Commander atana ruat a ni a. Hetia Champhai bial a enkawl lai, kum 1977 March ni 7-a Champhai leh Khawzawl inkar Tuipui kama a hote pathum nena an awm lai chuan Special Force-te chu an lo kal a (Special Force te hi Mizo vek an ni). Capt. Laldawngliana te chuan an lo kal tih hmu lawk mah se, inkahhai lai a nih avangin insaseng a ngai lo turah an ngai a.

Chutianga thlamuang taka an awm lai chuan Special Force-a an hotupa (a hming hi thupsak a ni) chuan anmahni man tura kal an nih thu a hrilh ta mai a. Capt. Laldawngliana chuan, "Inkahhai lai a ni a, buaina awm turah kan ngai lo va, kan insaseng lo mai asin. Mahse, chutia awmho a rem lo a nih chuan kan kal kiang mai ang e," a ti a. A hote pathum nena an kal kian lai tak chuan, Special Force hotupa chuan kap tura thu pein, Capt. Laldawngliana hi a hnung lam atangin a kawngah an kap ta a ni (A kaptu hi tunah a la dam a, a hming erawh thupsak a ni e). Capt. Laldawngliana hote pawh chuan Special Force-a an hotupa chu an kaphlum ve nghal bawk niin an sawi.

Capt. Laldawngliana tlu ta chu a hote chuan an bawihsawm nghal a. Tuipui-a civil mi awmte nen chuan motor-ah hlangin Aizawl lam panin a hote pathum nen Special Force-te chuan an phur thla ta a ni. Kah a nih hnu hian a hote chuan, "Ka pu, a na em?" an tih pawhin Capt. Laldawngliana chuan, "Min kahna hi ná ka ti lo va, mahse, Mizo leh Mizo hetia kan han inkap duh mai hi chu a ná ka ti a ni," a ti. Aizawl lam pana an tlanpui lai chuan ani hliampui tuar tuihal chuan, "Ka tui a hal em mai," a ti deuh reng a. Special Force-ho chuan tui an pe duh lo va. A hote hi an mit tuamsak an nih avangin tu nge tui pek phal lo tih erawh an sawi thei ta lo.

Capt. Laldawngliana thih hun darkar tak hi hriat theih a ni lo. A hote sawi dan chuan, "Kan mit an tuam vek avangin a hun tak kha chu kan hre thei chiah lo. Khatia Aizawl lam pana min phur thla kha, ani hliampui tuar chuan a tui hal thu a sawi deuh reng a; nimahsela, Khawzawl thlang Dulte khua kan thlen lai velin a tawng loh tak vang vangah chuan kan ngaih a tha lo va. Kan han koh leha min chhan tak loh avangin min boransal taah kan ngai a ni," an ti.

Hemi zan hian Aizawl thlenthlakpui nghal a ni a, a tuk March ni 8, 1977 (Thawhlehni) tlai dar 4 velah a ruang hi an in, N. Khawdungsei-a vui tura ruahman a ni. A ruang escort tura Police Sub-Inspector Pazawna chuan, "Capt. Laldawngliana ruang hi kuangah pawh dah a nih loh avangin kan CO hnenah, Mizote chu kuangah kan indah thin a. Ani pawh kuangah dah a nih loh chuan ka kalpui (escort) lo vang, ka ti a. CO chuan, i duh ang chuan ti rawh min ti a, kuangah kan rawn dah a ni," a ti. Kuanga an dah hnuah chuan a pianna khua N. Khawdungsei chu panpui a ni ta a ni.

A thawmhnaw
A tuk, March ni 9, 1977 (Nilaini) chawhma dar 10-ah chuan a ruang chu N. Khawdungsei thlenpui a ni a. A ruang thlen lai hian a nu Pi K. Thakimi chuan heti hian a sawi. "Ka fapa hi Pathian leh a ram leh hnam tana vai sipai kuta thi chu ni se, ka tap lo vang a, ka mittui pawh ka sêng hlek lo vang tiin ka ká ka àng tawh a. Mahse, a Mizopui ngei kut tuara thi a nih thuin min han dêng hi chu ná ka ti a, insum har ka va ti em!" a ti hial mai.

A thih thu hi zualkote intira khaw thenawmte hriattir an ni a, khaw thenawm atang hian amah uitu mi thahnem tak an kal khawm a, Zohmun, Thingsat leh N. Khawdungsei mipuite bakah VC-te chu lo kal vekin, ropui takin Capt. Laldawngliana ruang hi vui liam a ni ta a ni.

Tlangkam titi-ah chuan, Capt. Laldawngliana kaptu tak hi a hnuah Sakawrdai-ah sawn a ni a, mahse, Sakawrdai mipuite chuan Capt. Laldawngliana kaptu a ni tih an lo hria a. "A awm rei chuan kan khawih duh ang e," an tih avangin kar khat pawh awm hman lo chuan an sawn leh ta a ni.
A ruhro
Capt. Laldawngliana hi Chengrang Chawi Lai Ni ziaktu V.L. Ringa chuan, "Pu Dawnga nen hian kan inhrawn ve hman nual. Pa ngilnei, zaidam, rilru tha em em mai a ni. A huaisenin a tul hunah chuan luhlul ve thei tak a ni," a ti.

A hnuaia video hi a ruang phawrhna a ni e.

Comments

Popular Posts

Mizoram-ah Chanakya IAS Academy

ZORAM TODAY | September 1-14, 2015 -  Lalremruata Chhangte Mizo thalaite’n UPSC leh MPSC  exam hrang hrang hmachhawn tumin theihtawp an chhuah a, tun hnaiah exam tum zirlaite’n coaching class kal an intihhmuh nasa a, thil intihhmuhah chuan a tha lam tak ni pawhin a lang. Kan ramah sawrkar hna nghet leh tha thawh tur a vàn avangin heti lamah pawh hian kan thalaite an kal na ta niin a hmuh theih. Hmanah chuan Mizorama coaching class mumal taka kalna awm hmasa ber pawl chu Study Forum, Chanmari, Aizawl ami hi a ni awm e. Tunah pawh hian pangngai takin a la kal zel a, zirlai chher chhuah pawh an ngah tawh viau a ni. Kum 2009-2011 chhung khan Mizoram Youth Commission (MYC) kaltlangin Lord Krishna Mission (IAS Academy) chu chah chhuah a lo ni tawh a, hemi tum hian sawrkarin cheng nuai 33 lai a sêng nghe nghe a, thalai thahnem takin an chhawr tangkai em em a ni. Sawrkar sum harsatna avangin he academy hi kalpui zel theih a ni ta lo. Chumi hnuah Aizawl-ah mimalin co...

Zopa technology a sang lua e!

ZORAM TODAY | March 1-14, 2016 Mizote eizawnna pui ber chu lo neih a ni tih kan hre theuh awm e. Ram mipui za zela sawmsarih bawr vel lai hi kut hnathawka eizawng kan ni a, chung zinga a tam zawk chuan tlangram lo neih (Shifting cultivation) kan la buaipui bawk. Pi leh pu hun lai ata tawh tun thlengin lo nei tura pawimawh hmasa ber lo vah leh hlo thlawh nikhuaa hman tur chempui leh tuthlawh bak kan la nei meuh lo. A nachang hre deuhin chemkawm/kawi an hman tawk a. Hmasawnna hmuh tur a vang hle.  Pu HV Lalzuimawia, Salem veng chuan loneitute tha sên leh thawh chhuah inmil lohzia hriain kum 2004 chho vel atangin hmanraw tangkai tur khawl siam a buaipui ngat ngat a, tunah chuan a hlawhtlinna phochhuah theihin a awm ta. Kum eng emaw zat a lo buaipui tawh dan chanchin hi a ngaihnawm a, zir tham a tling takzet. Zoram Today chuan a chênna inah kan zu tlawh a... Aizawl Venghnuaia pianga seilian, Pu Zuia hian khawvel mi ropui tam takte ang bawkin zirna lamah chhuan tur a nei lo va, paw...

'Game Changers of the Decade' te zinga thlan Mizo tlangval chu

ZORAM TODAY | September 1-14, 2015 Vanlalruatkima Hrahsel (@Mizohican & Sandman) hi Aizawl Chaltlang veng-a Pu V.L. Rema fapa niin pawl 3 a nih atangin Mizoram pawnah lehkha a zir a, St. Thomas Boys School, Calcutta-a a zir hnuah Montfort School, Tamil Nadu lamah a insawn leh a. School a zir zawh hnuah PSG Tech Coimbatore-ah Computer Science Engineering zir lehin, a zawh hnuah CAT coaching class a kal a, CAT exam a pek hnuin IIM-Bangalore-ah a lut leh a ni. IIM-Bangalore 2nd year a zir kumin UPSC coaching class a kal tan a ni. Chumi hnuah a tuina lam advertising-ah a chhungte phalna ngeia thawkin, Webchutney-ah a lut a, tun thleng hian a eizawnna lamah a la kal tluang zel a ni. Amah Vanlalruatkima Hrahsel chu! National Games Developer Conference, Pune, 2014 Kum tam tak India rama Digital Advertising Agency changtlung berte zing ami ‘Webchutney’-a a thawh hnuin a thiante nen mobile games development company an din a, a hmingah ‘FITH Media’ tih an vuah. Mobil...

Mobile phone i tlo zawk nan

ZORAM TODAY | September 15-5 October, 2015 Tunlaiah mobile phone tel lovin kan awm hleithei tawh lo a ni ber a. Mobile phone changkang tak tak a lo chhuak a, smartphone chi hrang hrangah application changkang leh tunlai ber ber kan dah ta rup mai. Kan nitin nuna a pawimawh tawh em avangin, mobile phone hi a tangkai a, engtin nge hmang ila a daih rei ang le? Mobile phone reng reng battery hmang a nih vek avangin battery chungchang han sawi hmasa ila. Mobile phone battery hi chi hrang hrang awm mah se, tunlaiah chuan Li-Ion hi hman lar ber a ni. He battery hi a thar lei zawh hlimah, a tlangpuiin darkar 4-5 chhung charge ngei ngei tur a ni. Hman vat kan duh thin avangin a thar tirha a charge mamawh zat pawh charge hman lovin kan khawih thin a, hei hian battery a titlo lo. Battery leh phone insîkna hi thlatin vawi khat tal tihfai ziah a tha hle. Charge pawh hi duh hun hunah charge tur a ni lo. A battery a zawh hma deuh, 9% vel a la awm lai hian charge chauh tur a ni a, battery e...

Scientist sang rual hmaa paper present-tu Krista Roluahpuia

ZORAM TODAY | October 20-2 November, 2015 International Conference lian, professor leh scientist a sang tel inhmuhkhawmna, September ni 15-18, 2015-a neih EMRS Fall Meeting 2015, Warsaw University of Technology, Warsaw-ah Mizo tlangval pakhat chuan paper pahnih a zu present a. Chu tlangval chu a chanchin kan chhiar tur Krista Roluahpuia, Pu K. Liannawla fapa, Mualbu (L), Lawngtlai District mi a ni.   A paper pakhat zawkah chuan Ge1-xSnx quantum heterostructure chhunga atom inremkhawm dan a zir chian chu a present a. Molecular Beam Epitaxy hmanga quantum heterostructure nei tura atom an remkhawm dan te, tin, a bik takin temperature hniam lutuk atom an rem avanga thil lo danglam bik dan te leh Atom te chu tha chakna, entirnan lumna hmanga tha an pekin engtin nge an lo danglam tih a zirchianna chu a zu present a ni. Pakhat zawkah chuan Ge1-xSnx chu quantum well anga siamin a chhah zawng chu de Broglie wavelength (kan hriatthiam theih nan electron wavelength a ni ber mai) an...