Skip to main content

Arunachal tribal-in India Biodiversity Award dawng

ZORAM TODAY:  Arunachal Pradesh-a Bugun hnamte chuan World Biodiversity Day, May ni 22, 2018 khan ''India Biodiversity Award' lawmman an dawng. He lawmman hi an chenna ngawpuia khawvel hmun danga hmuh tur awm lo, sava chi khat Bugun Liocichla an hu halh that vang nia sawi a ni.


Bugun tribal hnamte hi Arunachal Pradesh-a West Kameng district-a cheng an ni a. Kar tinin mipa naupang 10 hi forest reserve area square km 17 zeta zauvah duty-in an chhuak thin a ni. Chung mite chu Tamil Nadu Police-a Special Task Force -te chuan training pein, an tualchhung thalaite chu chung ramngaw humhalh turin an inpe a, sawrkar leh mipui tangkawpin forest humhalhna an kalpui hi hmun dangah hriat tur a la tam lo hle niin kan thu lakna chuan a tarlang.  

Arunachal Pradesh-a ramngaw tam zawk hi chu hnam tenau hrang hrangte chenna hmun niin state sawrkar pawhin a humhalh tlat a ni a. Nikum, 2017 January thla khan Singchung khuaa Bugun mipuite leh Forest Department tangkawp chuan, square kilometre 17 zeta zau enkawla humhalhna tur Singchung Bugun Village Community Reserve (SBVCR) an din a. Tichuan, tun kar thawhlehni May ni 22, 2018 khan India Biodiversity Award 2018 category hrang hrang an siamah 'Conservation of Wildlife Species' category-ah award an la ta a ni. He award hi National Biodiversity Authority (NBA) te pek a ni a, Union Ministry of Environment, Forest & Climate Change leh United Nations Development Programme tangkawpin Hyderabad-ah he hun hi an buatsaih a ni.

He reserve area hi Wildlife (Protection) Act, 1972 angin state sawrkar chuan mipuite enkawl atan 'community reserve'-ah a puang a. A enkawl leh humhalhna hi tualchhung mite'n an thawk a ni. He hmun hi khawvela sava vang tak Bugun Liocichla chenna hmun a ni a, hmun danga a awm hriat a la ni lo. Kum 1996 khan sava chanchin chhui mi Dr. Ramana Athreya, Indian Institute of Science Education and Research, Pune chuan he sava hi hmuin species thar hlak a ni tih 2006 khan finfiah a ni a, kum 1947-a India rama sava chi thar (new species) an hmuh chhuah hnua an hmuh chhuah thar leh hmasak ber a ni bawk.
 
Buhun Liocichla
Rupa Forest Division-a District Forest Officer (DFO) Millo Tassar chuan, "He sava hi Bugun hnamin a humhalh nana theihtawp an chhuah avangin Buhun Liocichla tia a hming vuah a ni a, tunah hian 20-24 vel an awm mek a ni," a ti.

Comments

Popular Posts

Scientist sang rual hmaa paper present-tu Krista Roluahpuia

ZORAM TODAY | October 20-2 November, 2015 International Conference lian, professor leh scientist a sang tel inhmuhkhawmna, September ni 15-18, 2015-a neih EMRS Fall Meeting 2015, Warsaw University of Technology, Warsaw-ah Mizo tlangval pakhat chuan paper pahnih a zu present a. Chu tlangval chu a chanchin kan chhiar tur Krista Roluahpuia, Pu K. Liannawla fapa, Mualbu (L), Lawngtlai District mi a ni.   A paper pakhat zawkah chuan Ge1-xSnx quantum heterostructure chhunga atom inremkhawm dan a zir chian chu a present a. Molecular Beam Epitaxy hmanga quantum heterostructure nei tura atom an remkhawm dan te, tin, a bik takin temperature hniam lutuk atom an rem avanga thil lo danglam bik dan te leh Atom te chu tha chakna, entirnan lumna hmanga tha an pekin engtin nge an lo danglam tih a zirchianna chu a zu present a ni. Pakhat zawkah chuan Ge1-xSnx chu quantum well anga siamin a chhah zawng chu de Broglie wavelength (kan hriatthiam theih nan electron wavelength a ni ber mai) an...

Mizoram-ah Chanakya IAS Academy

ZORAM TODAY | September 1-14, 2015 -  Lalremruata Chhangte Mizo thalaite’n UPSC leh MPSC  exam hrang hrang hmachhawn tumin theihtawp an chhuah a, tun hnaiah exam tum zirlaite’n coaching class kal an intihhmuh nasa a, thil intihhmuhah chuan a tha lam tak ni pawhin a lang. Kan ramah sawrkar hna nghet leh tha thawh tur a vàn avangin heti lamah pawh hian kan thalaite an kal na ta niin a hmuh theih. Hmanah chuan Mizorama coaching class mumal taka kalna awm hmasa ber pawl chu Study Forum, Chanmari, Aizawl ami hi a ni awm e. Tunah pawh hian pangngai takin a la kal zel a, zirlai chher chhuah pawh an ngah tawh viau a ni. Kum 2009-2011 chhung khan Mizoram Youth Commission (MYC) kaltlangin Lord Krishna Mission (IAS Academy) chu chah chhuah a lo ni tawh a, hemi tum hian sawrkarin cheng nuai 33 lai a sêng nghe nghe a, thalai thahnem takin an chhawr tangkai em em a ni. Sawrkar sum harsatna avangin he academy hi kalpui zel theih a ni ta lo. Chumi hnuah Aizawl-ah mimalin co...

Zahawma : Rising Star of Indian Football

ZORAM TODAY | September 1-14, 2015 - Fela Ngente Sawi tur ber pawh  ka hre lo!” Manchester  United-a training  thei tura a tling chiah chu a lawm bawk a ni ang, a nghilh dup a ni ber. Ni, eng football club fan pawh ni la, khawvela club lian ber zinga mi Manchester United stadium ‘Old Trafford’-a thut luh ve ringawt pawh inchhuanna tham a tling. Hetah hian kumina kum 15 tling tur Zahawma chuan kar khat chhung training a nei. A tirah chuan Subedar Lalpianthara leh Pi Baby Lalrintluangi te fa naupang zawk Vanlalzahawma hi December ni 29, 2000 khan Kolasib Hospital-ah a piang a. Chutih lai chuan Thingdawl Hmarveng-a an thenawm khawvengte chuan kumpinu lalrama football la pêt tur a ni tih an hre lawk bik kher lo vang!  Delhi lamah A pa hnathawhna (Assam Regiment) avangin Mizoram an chhuahsan a tul a, kum 2004 February thlaah an chhungkuain West Bengal lamah an insuan lailawk a. Kum thum an awm hnuin Delhi-ah an insawn leh a, tun thleng hian an la a...

Mahni intihlum lai video-in record

ZORAM TODAY | November 3-16, 2015 October ni 25, 2015-a Agra khawpuia hmeichhe pakhat, kum 27 mi intihlum chuan a intihlum lai chu mobile phone-in a record mauh mai! He hmeichhia hi Neha Yadav niin Dayalbagh-a an chênna hmunah a intihlum a, Yatesh Yadav-a nupui a ni. Hemi ni, Pathianni hian an t henawmte phone a t anga a pasal biain, engtikah mah a hmuh tawh loh tur thu a hrilh a. Inah let lehin a thu hnuhnung a ziak a, ceiling-ah a inkhaihlum ta a ni. A nupuiin a biak hnu hian Yatesh chu a rang a rangin a tlan haw nghal a, a nupui hi thiin a hmu ta a. Hemi hnu hian a nupui thu hnuhnung ziah te, a mobile phone record te a hmu a; an t henawmte chuan police kovin thil awmdan an hrilh nghal a ni. Neha hian a thu hnuhnungah, a nu leh pate’n an hmuh duh loh thu leh a huat thu te a ziak nghe nghe.  

Hmuchhuaktu Prof. Lalnuntluanga

ZORAM TODAY | September 15-5 October, 2015 - Fela Ngente Prof. Lalnuntluanga, Mizoram University-a Dean, Students’ Welfare (DSW) ni lai leh, Environmental Science Department-a professor ni mek chuan research scholar eng emaw zat kaihruaiin a hnuaiah hian mi pathumin Ph.D an zo tawh a, Ph.D scholar kaihhruai (guide) mek mi 8 lai a nei bawk. A hnuaiah vek hian M.Sc. dessertation submit tawh mi 20 chuang an awm tawh. Prof. Lalnuntluanga hi September ni 24, 1975 khan Aizawl-ah a piang a, unau 8 zinga a upa ber a ni. Naupang harhvang leh duhawm tak niin Zemabawk Venglai-ah a seilian bawk. Zirna kawngah a tluang em em a, Nursery atanga Ph.D a zawh thak thlengin Mizoram chhungah vek a zir a ni. Ama insawi dan takah Durtlang pelin lehkha a zir ve ngai lo! Academic line-ah chuan Mizoram tihmingthatute zinga mi a ni a, zirtirna mai bakah zirbingna (research) lamah a kal nasa em em a, a thawhpuite leh a nauteho nen thil thar eng emaw zat an hmuchhuak tawh a, tun hnaiah sangha chi (spe...