Skip to main content

Scientist sang rual hmaa paper present-tu Krista Roluahpuia

ZORAM TODAY | October 20-2 November, 2015
International Conference lian, professor leh scientist a sang tel inhmuhkhawmna, September ni 15-18, 2015-a neih EMRS Fall Meeting 2015, Warsaw University of Technology, Warsaw-ah Mizo tlangval pakhat chuan paper pahnih a zu present a. Chu tlangval chu a chanchin kan chhiar tur Krista Roluahpuia, Pu K. Liannawla fapa, Mualbu (L), Lawngtlai District mi a ni.
 

A paper pakhat zawkah chuan Ge1-xSnx quantum heterostructure chhunga atom inremkhawm dan a zir chian chu a present a. Molecular Beam Epitaxy hmanga quantum heterostructure nei tura atom an remkhawm dan te, tin, a bik takin temperature hniam lutuk atom an rem avanga thil lo danglam bik dan te leh Atom te chu tha chakna, entirnan lumna hmanga tha an pekin engtin nge an lo danglam tih a zirchianna chu a zu present a ni.

Pakhat zawkah chuan Ge1-xSnx chu quantum well anga siamin a chhah zawng chu de Broglie wavelength (kan hriatthiam theih nan electron wavelength a ni ber mai) ang leka panin Molecular Beam Epitaxy hmangin atom chu temperature hniam lutukah an remkhawm leh a. Chutah chuan electron emaw exciton emaw chu mihringte anga dimension thum khawvela awm thin kha dimension hnihah chauh an awmtir a. An energy zir tur pawhin quantum mechanics takin zir a lo ngai a, a hmaa energy continuous nei thin kha a lo bung (discrete/quantize) ta a. Chumi avang chuan an energy density states pawh grapah kan plot chuan step angin a lo awm ta a ni. Chu chuan tangkaina tam tak a nei a. Atomic scale transport properties lama a nghawng dan te, eng lam (optical properties) lama thil tha zawk a thlen theih dan leh mihringte’n kan hman tangkai theih dan tur, Kris-a’n a zir chianna leh mi tihdik loh lai nia a hmuhchhuahte chu a present a ni.

A thil zir chian tharte leh mi zir chian dan fuh chiah lo nia a hmuhchhuahte chu tha takin a present a. Mi tihdik loh laite a sawi chhuah avangin zawhna khirhkhan deuh deuhte pawh a tawng a, mahse, tha takin a chhang zel a. Thian tam tak a siam belh a, a thusawi zawhah phei chuan a thusawi chhimtute pawhin an umzui a, chung zingah chuan professor thenkhat pawh an tel. High tea neih laiin rei tak an titi ho va, nakin zela hna thawhho dan turte pawh an sawi a ni. Anmahni symposia-a thusawitute zawng zawng kha professor, scientist puitling leh postdoctoral vek an ni a, zamawm tak tura lang ni mah se phur takin a present tlingtla thei a ni.

Krista Roluahpuia hi Lawngtlai District-a Mualbu (L) khua niin May ni 27-ah a piang a, K. Liannawla leh Lalchuailovi te fa paruk zinga upa ber dawttu a ni. Baptist Boarding School, Chawngte-ah pawl I atanga VII thleng a kal a. High School leh Higher chu Baptist Higher Secondary School, Serkawn-ah a kal thung. Chhungkaw harsa tak atang seilian a ni a. Uniform kekawr teta sikul kal chang te, hostel fee tur pek theih loh avanga an khaw lam pan vang vang chang te a nei thin. Mahse, a awmna apiangah zirtirtu leh thiante duhsak a hlawh thei hle a, BHSS-a a kal chhung hian a thiam theih avangin an sikulin an châwm tawp a ni.

Sikul a kal tawhna apiangah sikul tihmingthatu a ni zel a. Exam-naa a tihthat piah lamah Quiz competition, Science Seminar leh a dang tam takah a kal tawhna sikul a lo champion-pui tawh thin. National Children Science Congress-ah phei chuan Baptist Higher Secondary School (BHSS), Boys Hostel-a an tui hman dan a zir chianna chu A++ grade a lo hmuhpui tawh a. He grade hi North East-ah chuan hmu hmasa ber leh awmchhun a ni.

College zir tuma a intintuah laiin chhungkaw khawsak harsat avangin a inngaihtuah buai hle. Chutih laiin Rev. V. Lalhmingsanga chuan Aizawl-a a inhlawhna tur a ngaihtuahsak thei hlauh va, chu thu chu class XII Board exam laiin a hria a, a lawm ngei mai! Tichuan, pawl 12 result a nghah chhungin Bee Zet HSS, Bawngkawn-ah a thawk ta a, Govt. Zirtiri Residential College-ah inziak lutin, a tirah Physics la zet mah se, a hma lam hun atana tha zawk dawna a hriat avangin Mathematics honours-ah a inlet leh a ni. Sikula thawk chungin 1st year chu a zir tluan a. 2nd year a zir kumah Donbosco Higher Secondary lamah a thawk leh a. Sikula thawk chunga college kal a nih avangin zirtirtute zirtirna chu a dawng tlem em em a, mahse, hun awl a neih chhun chhun chu library-ah hmangin lehkhabu chhiar nan a hmang thin a ni. Attendance-ah chhe hle mah se, an college hotute chuan term exam-a a tihthat avangin exam an phalsak a, university exam a tihthat chhoh zel avangin kum dangah pawh a exam chho thei zel a ni.

India rama zirna in tha leh, luh pawh harsa berte zinga sawi Indian Institute of Technology (IIT)-ah luh tumin rilru a nei ran a. Kum 2009-ah B.Sc. chu tha takin a zo va; pawisa inkhawl nan leh entrance inbuatsaih nan kum khat a chawl tawp a. Hetih lai hian sikulah a la thawk reng a ni. Tichuan, kum 2010 May thla Pathianni hmasa ber khan Guwahati-ah IIT entrance khirh tak mai chu a exam ta rawih a. Chhang tha thawkhata a inhriat avangin a hlim hle. May thla tawpah chuan result a rawn chhuak ta a, a tling ta hlauh mai! A tling tih a hriat veleh Biak Inah a kal a, a inkalh avangin Biak In varanda-ah lawmthu sawiin a tawngtai nghal a ni.

A result chhuah hnu rei vak lovah chuan calling letter leh counseling letter (duhthlanna lehkha) a hmu nghal a. Ngun taka a ngaihtuah hnuin a zirna atan IIT zinga tha ber pawl IIT Mumbai a thlang a, IIT Mumbai a thlan chhan chu – Integrated PhD a zir theih vang a ni. Tichuan, hun rei tak a lo suangtuah thin IIT chu July ni 8 khan a rap ta a ni. He institution hi amah tawpin University a ni nghal a, University Grants Commission hnuaia awm lovin Human Resource Development enkawl lai a ni. India Sorkarin Institute of National Importance tia a duat em em a ni.

A zirna IIT Mumbai-ah hian a specialist-naah chuan mi hriat a hlawh a. Professor te pawhin an PhD zirlaite chu amah zawt turin an kawhhmuh fo va, zan rei tak tak thleng thlengin a room-ah an pan thin. Tunah pawh hian khawvel pum huap pawha hmanraw vang leh changkang, Molecular Beam Epitaxy khawih thei tlemte zingah a tel a, chu mai ni lovin Molecular Beam Epitaxy research group mi 5 chauh awmna chu amahin a ho va, group leader a ni mek a ni. Tin, IIT Bombay a hmanraw changkang leh to em em, mi tlemte chauhin an khawih theih, High Resolution TEM (atomic position precise taka enna), High Resolution XRD (atomic plane zir chian nana hmanraw tha ber)-ah te hian a khawih theitu tlemte zinga a tel mai ni lovin a thu berte zingah leh a expert ber a ni thei ngat a ni. Tunah hian IIT Bombay Post Graduate Academic Council member a ni mek  a, a vai thiante zah a kai a, a thu an ngaichang thin a, institution level-ah pawh a larin mi hriat a hlawh hle. Seminar leh conference huaihawt velnaa pawh research scholars aiawhin convener a ni thin. Tunah hian hman atanga a lo suangtuah thin Ph.D a zir mek a ni.

“Ka zirlai puite thurawn ka pek duh che u chu – Pathian tih tlat la, A duh dana i awm chuan Ani pawhin I duh chu a hriatpui reng ang che,” tiin Mizo zirlaite a chah a ni.

Comments

  1. Entawn tur hlir a khat mihring ani chiang ani

    ReplyDelete
  2. Ka mi ngaihsan ngawih ngawih a ni.

    ReplyDelete
  3. A hming ang chiah hian Krista ro a luahpui tan mek anih hi. Ka ngaisang tawp.

    ReplyDelete
  4. Karam kan hnam tiropuitu ti hming tha tu nizel tur leh ihma a chhuak tha tak a hlen zel thei tur in fin na leh theihna hrisel na Lalpa Pathian in pe zel che rawh se

    ReplyDelete
  5. Mizo te ti hming thatu ini a ka ngaisang hle maiche itum ruhna lalpan malsawm zel che rwhse

    ReplyDelete
  6. Lalpa Pathian, i ṭih leh i chawimawi mek hi thlah lovin, amah be mawlh mawlh chungin kal zel la, kan ram kan hnam, Mizoram leh Mizote hi khawvelin min hmelhriat ngei ang. Lalpa Pathianin vengin malsawm zel che rawh se.

    ReplyDelete

Post a Comment

Popular Posts

Mizoram-ah Chanakya IAS Academy

ZORAM TODAY | September 1-14, 2015 -  Lalremruata Chhangte Mizo thalaite’n UPSC leh MPSC  exam hrang hrang hmachhawn tumin theihtawp an chhuah a, tun hnaiah exam tum zirlaite’n coaching class kal an intihhmuh nasa a, thil intihhmuhah chuan a tha lam tak ni pawhin a lang. Kan ramah sawrkar hna nghet leh tha thawh tur a vàn avangin heti lamah pawh hian kan thalaite an kal na ta niin a hmuh theih. Hmanah chuan Mizorama coaching class mumal taka kalna awm hmasa ber pawl chu Study Forum, Chanmari, Aizawl ami hi a ni awm e. Tunah pawh hian pangngai takin a la kal zel a, zirlai chher chhuah pawh an ngah tawh viau a ni. Kum 2009-2011 chhung khan Mizoram Youth Commission (MYC) kaltlangin Lord Krishna Mission (IAS Academy) chu chah chhuah a lo ni tawh a, hemi tum hian sawrkarin cheng nuai 33 lai a sêng nghe nghe a, thalai thahnem takin an chhawr tangkai em em a ni. Sawrkar sum harsatna avangin he academy hi kalpui zel theih a ni ta lo. Chumi hnuah Aizawl-ah mimalin co...

Zopa technology a sang lua e!

ZORAM TODAY | March 1-14, 2016 Mizote eizawnna pui ber chu lo neih a ni tih kan hre theuh awm e. Ram mipui za zela sawmsarih bawr vel lai hi kut hnathawka eizawng kan ni a, chung zinga a tam zawk chuan tlangram lo neih (Shifting cultivation) kan la buaipui bawk. Pi leh pu hun lai ata tawh tun thlengin lo nei tura pawimawh hmasa ber lo vah leh hlo thlawh nikhuaa hman tur chempui leh tuthlawh bak kan la nei meuh lo. A nachang hre deuhin chemkawm/kawi an hman tawk a. Hmasawnna hmuh tur a vang hle.  Pu HV Lalzuimawia, Salem veng chuan loneitute tha sên leh thawh chhuah inmil lohzia hriain kum 2004 chho vel atangin hmanraw tangkai tur khawl siam a buaipui ngat ngat a, tunah chuan a hlawhtlinna phochhuah theihin a awm ta. Kum eng emaw zat a lo buaipui tawh dan chanchin hi a ngaihnawm a, zir tham a tling takzet. Zoram Today chuan a chênna inah kan zu tlawh a... Aizawl Venghnuaia pianga seilian, Pu Zuia hian khawvel mi ropui tam takte ang bawkin zirna lamah chhuan tur a nei lo va, paw...

'Game Changers of the Decade' te zinga thlan Mizo tlangval chu

ZORAM TODAY | September 1-14, 2015 Vanlalruatkima Hrahsel (@Mizohican & Sandman) hi Aizawl Chaltlang veng-a Pu V.L. Rema fapa niin pawl 3 a nih atangin Mizoram pawnah lehkha a zir a, St. Thomas Boys School, Calcutta-a a zir hnuah Montfort School, Tamil Nadu lamah a insawn leh a. School a zir zawh hnuah PSG Tech Coimbatore-ah Computer Science Engineering zir lehin, a zawh hnuah CAT coaching class a kal a, CAT exam a pek hnuin IIM-Bangalore-ah a lut leh a ni. IIM-Bangalore 2nd year a zir kumin UPSC coaching class a kal tan a ni. Chumi hnuah a tuina lam advertising-ah a chhungte phalna ngeia thawkin, Webchutney-ah a lut a, tun thleng hian a eizawnna lamah a la kal tluang zel a ni. Amah Vanlalruatkima Hrahsel chu! National Games Developer Conference, Pune, 2014 Kum tam tak India rama Digital Advertising Agency changtlung berte zing ami ‘Webchutney’-a a thawh hnuin a thiante nen mobile games development company an din a, a hmingah ‘FITH Media’ tih an vuah. Mobil...

Mobile phone i tlo zawk nan

ZORAM TODAY | September 15-5 October, 2015 Tunlaiah mobile phone tel lovin kan awm hleithei tawh lo a ni ber a. Mobile phone changkang tak tak a lo chhuak a, smartphone chi hrang hrangah application changkang leh tunlai ber ber kan dah ta rup mai. Kan nitin nuna a pawimawh tawh em avangin, mobile phone hi a tangkai a, engtin nge hmang ila a daih rei ang le? Mobile phone reng reng battery hmang a nih vek avangin battery chungchang han sawi hmasa ila. Mobile phone battery hi chi hrang hrang awm mah se, tunlaiah chuan Li-Ion hi hman lar ber a ni. He battery hi a thar lei zawh hlimah, a tlangpuiin darkar 4-5 chhung charge ngei ngei tur a ni. Hman vat kan duh thin avangin a thar tirha a charge mamawh zat pawh charge hman lovin kan khawih thin a, hei hian battery a titlo lo. Battery leh phone insîkna hi thlatin vawi khat tal tihfai ziah a tha hle. Charge pawh hi duh hun hunah charge tur a ni lo. A battery a zawh hma deuh, 9% vel a la awm lai hian charge chauh tur a ni a, battery e...